ششمین و آخرین مناظره انتخابات ریاست جمهوری بین محمود احمدی نژاد و محسن رضایی که هردو تقریبا هم سن و هم نسل بودند، برگزار شد.

هرچند مناظره امشب، متاظره بین دو "اصولگرا" بود، اما مناظره رضایی-احمدی نژاد به مرزهای منازعه نزدیک نشد، در عین حال که به شدت چالشی و جذاب و به دور از حاشیه های مناظره های قبل بود، در مناظره امشب، رضایی و احمدی نژاد به خوبی خلاء یک مجری و گرداننده خوب را جبران کردند وبدون آفریدن لحظات عصبی و تند، با طرح سئوال و سپس دادن وقت پاسخ به طرف مقابل، به جای سخن گفتن های 10 دقیقه ای کلی، بر سر "جزییات" بحث کردند، مسئله ای که تقریبا در هیچ کدام از مناظره های قبلی به چشم مخاطبان نمی آمد.

محسن رضایی مناظره امشب را کاملا معطوف به " اقتصاد" کرد، احمدی نژاد هم بازی در این میدان را پذیرفت، در مناظره امشب هیچ بحثی از سیاست خارجی جنجالی دولت نهم یا بحث های فرهنگی یا اجتماعی و سیاست داخلی و ...نشد، غفلتی آگاهانه که شاید مرزبندی رضایی با رقبای اصلاح طلبش در مواجهه با احمدی نژاد را به رخ می کشید.

با قاطعیت می توان گفت مناظره امشب تبدیل به یک پینگ پنگ سیاسی جذاب شده بود.

این نکته هم قابل توجه بود که محسن رضایی هم مانند کروبی و موسوی، اما با ادبیات و گفتمان متفاوت، احمدی نژاد را به "ناراست بودن، عدد سازی، سر زیربرف کردن و ..." متهم کرد، به نظر می رسد گفتمان "ناصادق بودن احمدی نژاد" به عنوان یکی از پارادایم های موجود انتخابات دهم ریاست جمهوری تبدیل شده باشد.

می توان با اطمنیانی نسبی گفت که محسن رضایی، "آماده ترین نامزد در مواجهه با احمدی نژاد بود و این به دلیل آشنایی بهتر و بیشترش با مشی و خلق و خوی رئیس دولت نهم و هم جناحی بودن رضایی و احمدی نژاد بازمی گشت.

احمدی نژاد در مناظره های قبلی خود با میرحسین موسوی و مهدی کروبی، با ادبیات غیرقابل پیش بینی و بازی پسا قواعدی خود، آنها را غافلگیر کرده بود، رئیس دولت نهم در مناظره با محسن رضایی هم سعی کرد او را غافلگیر کند که در اکثر دقایق موفق به این کار نشد و حتی می توان گفت در لحظاتی از مناظره، این محسن رضایی بود که احمدی نژاد را به اصطلاح "آچمز" می کرد و زمین بازی را به او تحمیل می کرد.

در ابتدای این مناظره، احمدی نژاد تاکید کرد که باید فرصتی برای "پاسخگویی" از طرف صداوسیما به او اختصاص بیاید، البته مشخص نبود که این جمله احمدی نژاد، "خبری" بود یک درخواست از صداوسیما بود.

رئیس دولت نهم در مقدمه کوتاهی به مناظره کروبی-موسوی اشاره کرد و گفت:آماری که ما می دهیم از مرکز آمار و بانک مرکزی است، اینکه در یک برنامه تلویزیونی برخلاف همه قوانین، یک نامزد متهم به دروغگویی می شود جای بحث دارد، من در وقت قانونی پاسخ خواهم داد،

اما شاه بیت استدلال احمدی نژاد در پاسخ به "ناصادق بودن" این بود: دروغگو خائن است و خائن ترسو است، ولی چه کسی از این دولت، ترسویی دیده است؟

احمدی نژاد سپس با تمجید از محسن رضایی بخاطر داشتن "ایده های قابل تامل، برخلاف دو نامزد دیگر" از وی در مورد ایده "ایجاد مناطق فدرال در کشور" سئوال کرد و اینکه "ارتباط فدرالیسم اقتصادی با تقسیمات کشوری، چگونه است و چطور می شود اینها را بهم گره زد؟"

محسن رضایی در ابتدای سخنانش با بیان اینکه "من با رمز یازهرا(س) به صحنه آمدم و انتظارم این است که هوادارانم با همین رمز به پای صندوق بروند، از مخاطبان خواست برای شهدای انقلاب و امام وعلمای ، سه صلوات بفرستند.

رضایی با مدحی شبه ذم از صداوسیما بخاطر ترتیب دادن مناظره های انتخاباتی، اصل ترتیب دادن این مناظره ها را باعث شفافیت دانست، اما گفت:"انتظار می رفت مناظره بین نامزدها از دوره قبل شروع شود"، رضایی همچنین گفت:ما باید از مناظرات در ارتباط با موضوع خود مناظرات ، یعنی تشکیل دولت آینده، حرف بزنیم و باید در کنار نقد گذشته از برنامه ها هم صحبت شود، مناظره ها باید باعث ایجاد امید و نشاط و یک گام به جلو برداشتن ملت منجر شود.

رضایی سپس به موضوع تورم اشاره کرد و با بیان اینکه "امروز 25 درصد تورم داریم" به کنایه گفت:آقای احمدی نژاد در طول 4 سال گذشته تاکنون 50 بار از موضوع "تورم" صحبت کرده است که این شاره ای ظریف به بی توجهی احمدی نژاد به موضوع تورم بود.

 رضایی سپس انتقادات تخصصی-اقتصادی خود به دولت نهم را با چاشنی بیان موارد ملموس مثل قیمت گوشت، پنیر، عدس و .. ادامه داد و از بازار پول و بازار گفت که بازار پول و بازار سرمایه دچار مشکل جدی است، گردش پول بسیار کند شده است، بازار بورس هم کشش لازم را برای جذب سرمایه گذاری مردم ندارد، فرمانده شانزده ساله سپاه سپس نتیجه گیری اصلی خود را روی میز آورد:آمارها و نهادهای بین المللی نشان می دهند آینده خوبی نداریم و ممکن است طی دوسال آینده، رشد اقتصادی به زیر 4 درصد برسد، مشکل کاهش قیمت نفت را هم داریم، تزار تجاری الان +18 است ولی پیش بینی صندوق بین المللی پول این است که 13- خواهد شد.

رضایی صریحا گفت: وضع فعلی خوب نیست و آینده هم وضع بدتر خواهد شد، ما از چشم انداز هم عقب هستیم و سئوالم این است که "اگر رئیس جمهور شدید، می خواهید با همین روش چهارسال گذشته می خواهید اداره کنید؟ چه ابتکار جدید دارید؟

اما احمدی نژاد در مقابل حملات نو و بدیع رضایی، همان دفاع های همیشگی را بکار برد و گفت:علت مهم تورم، تورم جهانی است، وی همچنین غیرفعال بودن بورس را رد کرد و عملا هیچ یک از انتقادات رضایی و دیگر انتقاداتی را که به عملکرد دولت نهم می شود را نپذیرفت و دولت خود را بهترین و موفق ترین دولت نسبت به دولتهای سابق دانست.

رضایی در برابر این دفاع کلیشه ای، به احمدی نژاد گفت: نمی خواهم از واژه "دروغ" استفاده کنم ولی نمی توانیم آمار را دارای مبنای متغیر بدانیم، تورم نقطه ای مبنای درستی برای تشخیص تورم نیست. آیا اقتصاد دنیا در این چهار سال، تورمی بوده است؟

البته رضایی کنایه ای دیگری هم به عملکرد انتخاباتی دولت در ماههای آخر دوره اول زد و گفت: البته دوستان "زحمت کشیده اند" و در 6-7 ماه اخیر، دولت با افزایش دستمزدها، قدرت خرید را کمی بالا برده است.

رضایی در ادامه متاظره، بازهم "حمله جدید و ابتکاری" از خود نشان داد و شاخص جدیدی به عنوان شاخص "فلاکت" که جمع تورم و رکود است را عرضه کرد و به دوربین صداوسیما و مخاطبان میلیونی اخرین مناظره نشان داد که نرخ فلاکت در دولت نهم، شیب صعودی عجیبی دارد،

فرمانده اسبق سپاه و دبیر فعلی مجمع تشخیص مصلحت نظام بار دیگر گوشزد کرد که "نباید کتمان کنیم که وضع مردم خوب نیست" و سپس تلویحا سفرهای استانی دولت را زیر سئوال برد و گفت"نمی شود در کشور پهناوری مثل ایران، رئیس جمهور و هیات دولت هرروز به استانها سفر کنند و مثلا برای کشیدن یک جوی آب در فلان منطقه، دولت تصمیم بگیرد، این درشان دولت نیست، فقط 3-4 کشور در دنیا هستند که سیستم اداری ایران را دارند.

رضایی با بیان اینکه "انتقادات هرچه رودرو باشد، بهتر است" از میانه مناظره، شلیک های دقیق و هدفمند خود را آغاز کرد و به شیوه مدیریت احمدی نژاد پرداخت، بی ثباتی: 15 عضو کابینه را عوض کرده است، مثلث اقتصادی دولت نهم بارها تغییر پیدا کرد.24 استاندار عوض شده است،7 بار تعویض روسای باشگاههای پیروزی و استقلال و سپس وعده داد اگر رئیس جمهور شود مصوبه ای برای "تفکیک پست های تخصصی از پست های سیاسی" را ارائه خواهد داد.

رضایی که یکی از پایه گذاران سیستم امنیتی -اطلاعاتی نظام جمهوری اسلامی است، تعلق خاطر خود به این عرصه را با انتقاد از "مدیریت امنیتی کشور در چهارسال گذشته" و اشاره به حوادث"،خوزستان، شرق کشور، تشنج در آذربایجان و .." نشان داد.

احمدی نژاد در پاسخ به رضایی، سعی کرد "ناآشنا بودن رضایی با مدیریت اداری کشور" را به رخ او بکشد و گفت: شما هیچ وقت مدیریت اجرایی در کشور نداشتید، سپاه بودید و بعد رفتید مجمع تشخیص مصلحت نظام کار فکری کردید و از کار اجرایی دور بوده اید" که رضایی در پاسخی که به نظر می رسید تا حدود زیادی "فی البداهه" باشد، گفت:ما عملا در اوائل انقلاب، عملا ما دولت و کشور را اداره می کردیم، اطلاعات من از داخل وزارتخانه ها چند برابر احمدی نژاد است، مخالفان ایشان در وزارتخانه ها با من صحبت می کنند" توپ را به زمین احمدی نژاد انداخت و به این هم اکتقا نکرد و نمونه ها و جزییات دقیقی از سوء عملکرد دولت در موضوعاتی چون " واردات شکر، موضوع سیب زمینی، مسکن مهر و.." را در مقابل احمدی نژاد گذاشت.

فرمانده اسبق سپاه پاسداران همچنین تصریح کرد در دولت نهم، نخبگان هیچ محلی از اعراب ندارند، در حالی که نقطه شروع توسعه در کشور ما، درگیر کردن نخبگان با مسائل کشور است.

هرچه به پایان مناظره نزدیک می شدیم، نقد رفتارهای سیاسی و شخصیتی، شخص احمدی نژاد از سوی رضایی، بیشتر می شد، مناظره به دیالوگ شبیه تر می شد و البته رضایی توپخانه حملات و ضربات خود را دقیق تر و متمرکزتر بر حریف وارد می کرد که متقابلا احمدی نژاد هم روی شخصیت و عملکرد محسن رضایی متمرکز شد، احمدی نژاد از رضایی پرسید : آیا دولت را در زمان جنگ شما اداره می کردید؟ که رضایی جواب داد: در بسیاری از استانها و شهرستانها و 5 استان جنگی، بار عمده اداره کشور بر دوش سپاه بود که وقتی این ادعای رضایی با ابهام احمدی نژاد مواجه شد، رضایی در یکی از صریح ترین کنایه هایش به رئیس دولت نهم وی را به مطالعه تاریخ دعوت کرد و گفت:آقای احمدی نژاد! تاریخ یادتان رفته است! انتقاد بازرگان هم همین بود که سپاه در امور دخالت می کرد، اکثر فرمانداران انقلاب مال سپاه بودند، احمدی نژاد مجددا سئوال کرد عنی آقای صباغیان فرماندارهای شما را می گذاشت؟ اداره دولت با گذاشتن چند فرماندار بسیار متفاوت است که رضایی پاسخ داد: آقای احمدی نژاد ما که هنرنمایی و تبلیغات نمی خواهیم بکنیم! من گفتم که با شیوه اداره کشور آشنا هستم.

رضایی به طرح هدفمند کردن یارانه ها اشاره کرد و گفت:اگر مجلس طرح شما را تصویب کرده بود، تورم 70 درصدی ایجاد می شد و عدم ایجاد امنیت برای سرمایه گذاری و کارآفرینی را یکی از مشکلات دولت نهم معرفی کرد.

احمدی نژاد سپس به یکی از اظهارنظرهای جنجالی محسن رضایی پرداخت و گفت: شما در یک اظهار نظر گفتید یک ماه دیگر جنگ می شود، آیا حتی اگر تحلیل تان درست بود، صحیح بود که روحیه مردم را خراب کنید؟ که رضایی بلافاصله گفت: سه بار بوش تصمیم گرفت به ایران حمه کند،اگر بازهم رئیس جمهور شوید، ما در معرض خطرهای جدی قرار می گیریم، جنگ آمریکا با ایران، قطعی بود و هوشیاری رهبری و امادگی نیروهای مسلح و فعالیت ضدجنگ روشنفکران ایرانی این جنگ را خنثی کرد و شما باید از روشنفکران ایرانی، رهبر و نیروهای مسلح تشکر می کردید! افشاگری های وسیع و گسترده ای بود در سطح تحلیلگران نظامی شروع شد که باعث خنثی شدن حمله آمریکا به ایران شد.

رضایی مجددا "عددسازی و راست نمایی " را تقبیح کرد و آن را به سر زیربرف کردن تشبیه کرد و به چند نمونه از پیش بینی های غلط احمدی نژاد در مورد قیمت نفت و ...اشاره کرد و از دخالت های احمدی نژاد در سیستم بانکی انتقاد کرد و خطاب به رئیس دولت نهم گفت: شما شورای پول و اعتبار را منحل کردید و خودتان رئیس کل سیستم پولی کشور شده اید!

می توان انتظار داشت که این مناظره، محبوبیت محسن رضایی در بین مردم و البته موقعیت وی را در جریان اصولگرا تا حدود زیادی دچار تغییر کند، رضایی در این مناظره، چهره و وجهه نظامی خود را تا حدود زیادی به وجهه یک کارشناس خبره اقتصادی تغییر داد.