چه حسی به شما دست می دهد اگر وبلاگ شما در اینترنت(گوگل) یکی از «مراجع» جستجوی واژه «حسین شریتعمداری» شده باشد؟! این حس نارنجی گونه را من الان دارم! مطلب فوق در همشهری نوروز با عنوان « تولد روزنامه نگاری فرامنطقه ای» منتشر شد، ممنون می شوم نظر شما در موردش بدانم:

***

اگر قبل از ظهر، با تلفن همراه حسین شریتعمداری تماس بگیرید،صدای ضبط شده آرام و مودب "حاج آقا"  را می شنوید که از اینکه با وی تماس گرفته اید از شما تشکر می کند و از شما تلفن و مشخصات می خواهد تا  "انشاءالله" با شما تماس بگیرند، اما اگر بعد از ساعت 2 بعدازظهر(که کار بستن روزنامه تمام می شود) با موبایل او تماس بگیرید، حتی اگر خبرنگار هم نباشید، می توانید تقریبا مطمئن باشید که خود حاج حسین، گوشی را برمی دارد،چه خبرنگار باشید و چه نباشید، شریتعمداری شما را تحویل می گیرد و به سئوالتان جواب می دهد، البته ممکن است از شما بخواهد که پاسخ او را "رسانه ای" نکنید!

***

یکی از سخت ترین رشته های مطبوعاتی "یادداشت نویسی" و به خصوص "سرمقاله نویسی" است، نیاز حداکثری به خلاقیت برای خلق یادداشت، داشتن اطلاعات کافی و قانع کننده، شیوه نگارشی عامه پسند در عین حال موثر و نخبه پسند از چیزهایی است که نوشتن یادداشت را بسیار مشکل می کند...و حسین شریتعمداری قریب به 12 سال است که تقریبا هرروز "سرمقاله" یا "یادداشتی" در روزنامه "کیهان" می نویسد.

***

یکی از همزادهای قدیمی و تا حدودی تلخ  "روزنامه نگاری ایرانی" ، محصور شدن تاثیر سخن و قلم روزنامه نگاران ایرانی در چارچوب مرزهای کشور( به خصوص در خصوص منازعات حزبی و سیاسی داخلی) و عجز از ارائه  ومعرفی روزنامه نگاران فرامنطقه ای و چهره های بین المللی و موثر رسانه ای بوده است.

به نظر می رسد در سال 1386 حسین شریتعمداری، مدیرمسئول و سرمقاله نویس مشهور روزنامه پرحاشیه کیهان بعد از اشباع تاثیرگذاری قلمش در حوزه سیاست داخلی تصمیم گرفت  برای نخستین بار بطور جدی، برد قلم خود را در منازعاتی فراتر از موضوعات روزمره سیاسی داخلی کشور بیازماید.

یکی از همزادهای قدیمی و تا حدودی تلخ  "روزنامه نگاری ایرانی" ، محصور شدن تاثیر سخن و قلم روزنامه نگاران ایرانی در چارچوب مرزهای کشور( به خصوص در خصوص منازعات حزبی و سیاسی داخلی) و عجز از ارائه  ومعرفی روزنامه نگاران فرامنطقه ای و چهره های بین المللی و موثر رسانه ای بوده است

نکته دیگری که می توان در شیوه بسیار خاص ژورنالیستی شریتعمداری به آن اشاره کرد، جمع بین "روزنامه نگاری" و "نمایندگی ولی فقیه" است که باعث می شود تحلیل ها ونوشته های او برخلاف بسیاری از روزنامه نگاران صرفا از جنس "گمانه" نباشد و تفسیر نشود.

 همین یکی از رموز اصلی تاثیرگذاری فوق العاده قلم حسین شریتعمداری در عرصه رسانه های ایرانی و حتی بین المللی است، هرچند که بارها توضیح داده شده است که نظرات مدیرمسئول کیهان الزاما نظر رهبرمعظم انقلاب نیست.

حسین شریتعمداری از زندانیان سیاسی قبل از انقلاب است، حضور در کوران مبارزات سیاسی قبل از انقلاب و آشنایی کامل با جریانات سیاسی موجود در زندانهای رژیم پهلوی، پشتوانه مهمی برای سرمقاله های کیهان است که معمولا یک خاطره تاریخی به روایت حسین شریتعمداری را در خود جای داده است، یکی از تاثیرگذارترین این  سرمقاله ها، مطلبی بود که شریتعمداری با لحنی گلایه آمیز چند روز مانده به انتخابات ریاست جمهوری نهم خطاب به آیت الله هاشمی رفسنجانی نوشت( من مقلد خمینی هستم) و شخصیت انفلابی او را به خودش گوشزد کرد.

شریتعمداری که تجربه گفتگوی تئوریک با رهبران حزب توده در زندان اوین را هم در کارنامه ژورنالیستی خود دارد در همان دفتر قدیمی سناتور "مصباح زاده" موسس کیهان در سال 1321 سکان فرماندهی این روزنامه تاثیرگذار را برعهده دارد، در ایام برگزاری نمایشگاه مطبوعات، یکی از پرحاشیه ترین و جذاب ترین بخش های نمایشگاه، محاجه و بحث شریتعمداری با خوانندگان و منتقدان کیهان در غرفه این روزنامه است، بحث های داغی که غرفه داران کیهان از آن فیلمبرداری هم می کنند و آرشیو بزرگ و جذابی از آن ساخته اند.

هوشمندی رسانه ای  شریتعمداری این است که نشانه های اولیه برپایی هرنوع "موج" خبری و رسانه ای  در جامعه را به خوبی رصد کرده و احساس می کند و اگر برخاستن این موج را مخالف و متضاد با آنچه که اهداف و مبانی انقلاب و نظام تشخیص دهد، بدون هیچ تعارفی وارد صحنه می شود؛  شریتعمداری چون هوشمندانه و به خوبی "ذات منتقد رسانه" و مشکلات جامعه را می شناسد، با ورود جسورانه و خاص به عرصه نقد(حتی نقد کسانی چون فرمانده کل سپاه پاسداران و شخص رئیس جمهور، وزیر اطلاعات و کشور و ..) به اصطلاح نمی گذارد عرصه "نقد" به دست نااهلان و غیرخودی ها بیفتد و با حضوری جسورانه، شریان و جریان نقد در کشور را "مدیریت" می کند.

شاید تنها موردی که شریتعمداری موفق به مهار آن نشد، "فاطمه رجبی" بود که با وجود آنکه حاج حسین یک "سرمقاله" آتشین کیهان را خرج آن کرد، بازهم موفق به مهار و به حاشیه راندن قلم تند و زنانه خانم رحبی نشد.

نگارش ساده و در عین حال محکم شریتعمداری یکی از جذابیت های نوشته های اوست که حتی مخالفانش هم به آن اذعان دارند، خبرنگاران کیهان داستان های زیادی از حضور صمیمانه و بی تکلف حاج حسین در تحریریه کیهان و احوال پرسی های او از تک تک بچه های کیهان به یاد می آورند، جالب است که تحریریه اصلی و سیاسی کیهان هم متشکل از چند "یادداشت نویس" است  به طوری که می توان گفت شریتعمداری شیوه خودش را در کیهان نهادینه کرده است.
اما شاه بیت سرمقاله های شریتعمداری در سال 1368 سرمقاله جنجالی " آواز کوچه باغی" بود که در 18 تیرماه روی صفحات سربی کیهان نقش بست.

شریتعمداری چون هوشمندانه و به خوبی "ذات منتقد رسانه" و مشکلات جامعه را می شناسد، با ورود جسورانه و خاص به عرصه نقد(حتی نقد کسانی چون فرمانده کل سپاه پاسداران و شخص رئیس جمهور، وزیر اطلاعات و کشور و ..) به اصطلاح نمی گذارد عرصه "نقد" به دست نااهلان و غیرخودی ها بیفتد و با حضوری جسورانه، شریان و جریان نقد در کشور را "مدیریت" می کند

حاج حسین در این سرمقاله آتشین تصمیم گرفت، تکلیف "ادعاهای تکراری و زنجیره ای اعراب در مورد جزایر سه گانه" را با یک تک رسانه ای و درخواست بازگشت بحرین به ایران به غیرمنتظرانه ترین شکل بدهد، اصلی ترین بخش این سرمقاله چنین بود:

" در حقوق بین الملل و قوانین مربوط به مرزها و سرزمین ها، حاکمیت یک کشور بر یک منطقه از چند راه به اثبات می رسد. از جمله «مالکیت تاریخی»، حاکمیت موثر- یعنی افراشته بودن پرچم، نصب حکام، حضور نیروی نظامی و...- که تمامی این ملاک ها و معیارهای حقوقی از حاکمیت قطعی ایران بر جزایر سه گانه حکایت دارند. 10- در میان کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، همراهی بحرین با سایر کشورهای عضو حساب جداگانه ای دارد، زیرا بحرین بخشی از خاک ایران بوده است که در جریان یک زد و بند غیرقانونی میان شاه معدوم و دولت های آمریکا و انگلیس از ایران جدا شده است و امروزه اصلی ترین خواسته مردم بحرین بازگشت این استان جدا شده از ایران به سرزمین اصلی و مادری آن، یعنی ایران اسلامی است"

از همان فردای چاپ سرمقاله، بازتاب های فرامنطقه ای آن شروع شد، گروهی از بحرینی ها در مقابل سفارت ایران در منامه به تظاهرات پرداختند و حتی به پرچم ایران توهین کردند.
بحرینی های معترض که تعدادشان به هزارنفر می رسید، حتی  خواستار اخراج سفیر ایران شدند، دو روز بعد، نائب رئیس حزب اخوان المسلمین بحرین در مصاحبه با یکی از روزنامه های فرانسوی هدف از این تجمع را عذر خواهی رسمی مقامات ایران از مردم و دولت بحرین و همچنین برخورد قاطع دولت ایران با شریعتمداری ، دانست.

الشیخ المعاوده خطیب نماز جمعه بحرین در خطبه های نماز جمعه خود به شدت از شریعتمداری انتقاد کرد و در ادامه استقلال بحرین را قانونی دانست و گفت : بر اساس رفراندم سال ۱۹۷۱ بیش از ۹۸.۸ درصد از مردم بحرین به استقلال این کشور رای مثبت دادند . وی به شدت از دولت ایران به خاطر محدود کردن سنی های مقیم ایران هم انتقاد کرد.

اما شریعتمداری هم ساکت ننشست و در گفت وگو با خبرگزاری ایسنا درخصوص بازتاب های مقاله فوق الذکر گفت: در این یادداشت اسناد غیرقابل انکاری از حاکمیت قطعی و بلامنازع ایران بر جزایر سه گانه خلیج فارس ارائه شده است. وی ادامه داد: این اسناد علاوه بر وزارت خارجه ایران در وزارت خارجه انگلیس نیز موجود است و بخشی از آن نیز در سازمان ملل نگهداری می شود.

بخشی از این اسناد توسط وزارت خارجه انگلیس که هر 30 سال یک بار برخی اسناد سری و محرمانه را منتشر می کند، منتشر شده است. طبق همین اسناد متقن، بحرین نیز جزیی از خاک ایران بوده و نمایندگان دولت ایران در رژیم طاغوت در یک زد و بند غیرقانونی یک استان کشور را بخشیده اند در حالی که چنین حقی نداشته اند.

مدیرمسئول روزنامه کیهان در پاسخ به فضاسازی روزنامه الشرق الاوسط گفت: خبرنگار این روزنامه پنج شنبه بعدازظهر طی تماسی با من درمورد این موضوع سؤال کرد که من به وی توضیح دادم که این نظر اگرچه از جانب من دراین یادداشت مطرح شده اما نظر بسیاری از مردم در داخل کشور و نیز کشور بحرین است.

 شریعتمداری ادامه داد: خبرنگار این روزنامه از من پرسید که آیا این مسئله نظر مسئولین ایران و یا نظر مقام معظم رهبری است که من در پاسخ به وی گفتم جایگاه رهبری بسیار رفیع تر از این است که درمورد مقاله یا نوشته روزنامه ای نظر بدهند. در راستای فضاسازی روزنامه الشرق الاوسط که به محافل صهیونیستی نزدیکی آشکاری دارد، برخی مقامات کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز کوشیدند تا با جنجال آفرینی درباره مقاله مستند کیهان از پاسخ منطقی به آن فرار کنند.
هرچند تنش های به وجود آمده در روابط ایران-بحرین و کشورهای حوزه خلیج فارس با سفر دکتر احمدی نژاد به اجلاس شورای همکاری خلیج فارس تاحدود زیادی فروکش کرد، اما روزنامه نگاری ایرانی با یکی از سرمقاله های حسین شریتعمداری، تجربه جدید و خاصی را در سال 86 چشید.

***

-در همین زمینه: طعم سرمقاله های حسین شریتعمداری(+)